|
Kişiliği tarihe olduğu kadar efsaneye de dayanan Aisopos'un yaşamı konusunda çok az şey bilinir. Aralarında Herodotos ve Herakleitos'un da bulunduğu birçok Yunanlı yorumcu, Aisopos'un yaklaşık olarak hangi tarihler arasında yaşadığını belirtmelerinin yanında, çeşitli masallar yaratmış olduğu konusunda ortaya atılan efsaneyi de doğrulamışlardır. MASALIN YARATICISI Eski Yunanlılar bütün edebiyat türlerinin bir yaratıcısı bulunduğuna inanırlardı. Bu inanışa göre.Homeros epik türün, Orpheus lirik türün, Aisopos da masal türünün yaratıcısıydı.Aisopos'un Samos'ta oturan çirkin, kambur, biçimsiz Frigyalı bir köle olduğu, azat edildikten sonra Mısır'a, Babil'e gittiği, önce Atina'da daha sonra Delphoi'de yaşadığı söylenir. Efsaneye göre, Delphoililerle acımasızca alay etmiş, onlar da öç almak için Aisopos'u Hyampaea kayasından aşağı atarak öldürmüşler, işledikleri bu cinayeti haklı çıkarmak için Aisopos'u günah işlemiş olmakla suçlamışlar, ama Apollon tarafından korkunç biçimde cezalandırılmışlardır. Aisopos çoğunlukla iğneleyici sözler kullanan bir anlatıcıydı; ama hiçbir şey yazmadı. Doğu masallarından kaynaklanan ve Aisopos'un adıyla anılan Masallar, ilk olarak İ.ö. 325'e doğru Phaleronlu Demetrios tarafından derlendi; daha sonra, İsa'dan iki ya da üç yüzyıl önce Yunanlı Babrias tarafından şiir biçimine sokuldu. Latin masal yazarı Phaedrus ile daha sonraki Latin ozanları bu kaynağa başvurdular. Bion Aisopu (Aisopos'un Yaşamı) adlı yapıtın yazan Bizanslı keşişPlanudes'in düzyazı biçiminde derlediği Aisopos'un masalları sonradan La Fontaine'in birçok masalına esin kaynağı oldu. AHLAK MASALLARI Aisopos masallarının dörtte üçe yakın bölümü hayvanlar arasında geçen olayları yansıtır. Masalların çoğunda ahlak konusunda ders verirken, bazılarında da olayların nedenini açıklamaya çahşan Aisopos, halkın yakından tanıdığı bir ahlak anlayışını vermeye uğraşır; bu nedenle, bazı yüce erdemler yerine, bağlılık, iyilik, çalışma sevgisi, alın-yazısına boyun eğme gibi erdemleri öğütler. Başkalarının saflıklarından yararlanmayı, çevresindekiler gibi düşünmeyi, güçlüklerin önünde boyun eğmeyi öğüt veren bazı masallarıyla, bir ahlak dersi vermekten çok, insanların çirkinliklerini ve küçüklüklerini dile getirirler
|