|
Ahmet Kutsi Tecer, Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatında Beş Hececilerden sonra hece vezniyle mükemmelliğe ulaşan ve folklora en büyük değeri veren şairler arasındadır. Eğinli bir aileye mensup olan Tecer, 1901'de babasının görevi dolayısıyla bulundukları Kudüs'te doğdu. İlk ve orta öğrenimini Kırklareli'nde tamamladıktan sonra Halkalı Yüksek Ziraat Mektebi (1922) ve İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü'nü bitirdi (1930). Fransa'da Sorbone Üniversitesi'ne iki yıl devam etti. Eğitimini yaparken Paris'teki Millî Kütüphane'de eski Türk yazmalarını inceledi. Köroğlu üzerine yeni belgeler buldu. Cezayirli Türk halk şairlerinin şiirlerinden haber verdi. Bu çalışmalarıyla ilim çevrelerinin dikkatlerini çekti. Yurdun muhtelif yerlerinde öğretmenlik, Millî Eğitim Bakanlığı'nın değişik birimlerinde yöneticilik ve Şanlıurfa milletvekilliği yaptı. İLK ŞİİRLERİ DERGÂHTA ÇIKTI İlk şiirlerini Dergâh (1921-22) dergisi ile Millî Mecmua (1924-25)'da yayınlayan Tecer, edebî akımlardan uzak kalarak sanat kozasını tek başına örer. 1930 ile 36 yılları arasında şiirinin en iyi ve verimli numuneleri günışığına çıkar. Bu tarihten sonraki şiirleri Varlık, Oluş, Yücel, Ülkü ve Türk Düşüncesi dergilerinde görülür. Genellikle halk şiirinin sekizli ve onbirli hece tarzın dörtlüklerine bağlı kalan Tecer'de tema olarak "ses" motifi çok önemlidir. Köy oyunları, halaylar, türküler ve destanlara büyük değer veren şairin ana gayesi millî bir edebiyatın yaygınlaşmasıdır. "ESTETİK" ADLI ESERİ YARIM KALDI Şiirlerini 1932'de Şiirler adlı kitapta toplayan şairin Bütün Şiirleri 1980'de çıktı. Yazılan Bozulmaz (1946), Köşebaşı (1941-42 yıllarında Ülkü'de tefrika edildi, 1947'de basıldı), Bir Pazar Günü (1959), Satılık Ev (1961) ve Koçyiğit Köroğlu (1969) isimli piyeslere imza attı. Özellikle Köşebaşı, yazara haklı bir şöhret kazandırdı. Tiyatromuzun "köşetaşı eser'lerinden biri oldu. Oyun pek çok yerde beğenilerek izlendi. Sivas Halk Şairleri Bayramı (1932) ve Köylü Temsilleri (1940) önemli araştırmalar arasında. Estetik adlı eseri de yarım kalmış kıymetli bir çalışma. Temmuz 1930- Şubat 1932 tarihleri arasında Ahmet Hamdi Tanpınar'la birlikte Görüş adlı dergiyi çıkardı. HALK OZANLARINI TEŞKİLÂTLANDIRDI 19931'de Sivas'ta "Halk Şairleri Bayram"nı düzenledi. Ülkemizde ilk defa düzenlenen bu şenlik büyük yankılar uyandırdı. Âşık Veysel, Ali İzzet ve Talibi gibi ozanlar ilk olarak burada seslerini ve sazlarını duyurdu. 1932'de Halk Şairlerini Koruma Derneği'ni kuran Köşebaşı yazarı, Türk Halk Oyunları Yaşatma ve Yayma Tesisi ile Türk Tiyatro Yazarları Birliği'nin kurulmasına önayak oldu. Ahmet Kutsi, Anadolu’nun köylerindeki folklorik değerlerin peşine düşen bir aydın olarak dikkat çekti. Memleket gezileri esnasında Sivas Şarkışla'da Âşık Veysel'i keşfetti, ona sahip çıktı. Halk şiirimizin son ustalarından Veysel, Tecer'in himayesiyle memleket sathında tanındı, meşhur oldu. 1967'nin 23 Temmuz'unda hayata veda eden şairimiz Ahmet Kutsi Tecer, özellikle folklor ve halk şiirimiz ile hece şiirinin sevildiği her yerde okunmaya devam edecektir.
|